Kulnun í starfi: orsök, áhættuþættir og einkenni

Á námskeiðinu er fjallað um eðli kulnunar í starfi, áhættuþætti hennar og mögulegar fyrirbyggjandi aðgerðir.

Þátttakendur munu læra að greina áhættuþættina á eigin vinnustað út frá kenningum vinnusálfræðinga og læra aðferðir til þess að greina og bregðast við streitu og álagi á vinnustaðnum.

Rannsóknarniðurstöður rekja kulnun til þriggja orsakaþátta;
a) eiginleika einstaklings
b) tækniframfara
c) vinnustaðarins (t.d. stjórnunarhátta, eðlis starfs og starfsálags). Engu að síður einblína langflest úrræði gegn kulnun aðeins á fyrstu tvo þættina og almenn umræða gerir einstaklinginn, tækninýjungar eða lífsgæðakapphlaup að helstu sökudólgum. Vinnustaðurinn sem áhættuþáttur hefur orðið útundan í þessari umræðu. Hugsanlega er það vegna þess að stjórnendur á vinnustöðum skortir góðar upplýsingar um hvað þeir geta gert til þess að bregðast við þessu samfélagsmeini.

Hvað er kulnun/starfsþrot?
Til þess að geta farið í fyrirbyggjandi aðgerðir verða stjórnendur að skilja til hlítar hvað kulnun er og hvað er að gerast í líkama þess sem er kominn í starfsþrot eða er á barmi þess. Þátttakendur fá fræðslu um streitukerfi líkamans og hvernig langvarandi streita getur leitt til kulnunar og annarra veikinda.

Heilsuspillandi áhættuþættir á vinnustað
Kynntar verða helstu kenningar um hvernig skipulag og stjórnun vinnustaða getur orsakað streitu og kulnun í starfi. Fyrst og fremst verður unnið út frá kenningum Maslach, en hún er brautryðjandi í rannsóknum á kulnun. Fjallað verður um hvernig stjórnunarhættir, eðli starfs, félagslegur stuðningur, samskipti og starfsálag hafa áhrif á tíðni og alvarleika kulnunar. Út frá þessum kenningum munu þátttakendur á námskeiðinu kortlegga þá þætti á eigin vinnustað sem kynnu að vera áhættuþættir og leita leiða til þess til að bæta starfsumhverfið og draga úr hættu á starfsþroti.

Á námskeiðinu er fjallað um

• Áhættuþætti kulnunar - samspil einstaklings, tækninnar og vinnustaðarins.
• Lífeðlisfræði kulnunar - hvað er að gerast í líkamanum?
• Lífsgildi og hugmyndafræði nútímans sem valda streitu.
• Stjórnunarhætti og umhverfisþætti sem valda streitu.